by

Cảnh báo về sự phụ thuộc kinh tế vào FDI

 

Đầu tư FDI vẫn lớn

Theo số liệu thống kế từ Tổng cục Thống kê, thì kim ngạch cho các mặt hàng xuất khẩu được thực hiện trong tháng 07/2017 đạt mức 17,50 tỷ USD, giảm 1,7% so với tháng 06/2017. Trong khi đó thì tại khu vực kinh tế trong nước mới đạt mức 4,90 tỷ USD, giảm 3,2%; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) kể cả trong ngành dầu thô cũng mới chỉ đạt có 12,60 tỷ USD, giảm 1%.

So với cùng kỳ năm 2016, thì kim ngạch hàng hóa xuất khẩu của tháng 07 của nước ta đã tăng 17,9%, trong đó thì khu vực kinh tế trong nước đã tăng đạt mức 13,1%; khu vực FDI (kể cả ngành dầu thô) đã tăng 19,9%.

Tính chung trong 07 tháng đầu năm 2017, kim ngạch hàng hóa xuất khẩu của nước ta ước tính đạt 115,2 tỷ USD, tăng 18,7% so với cùng kỳ năm ngoái, trong đó thì khu vực kinh tế trong nước đã đạt mức 32,2 tỷ USD, tăng 14,6%; khu vực vốn FDI đạt 83 tỷ USD, tăng 20,3%.

Như vậy chúng ta có thể thấy, kim ngạch xuất khẩu tại khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài vẫn luôn áp đảo các doanh nghiệp có vốn đầu tư trong nước khi đã đạt mức tăng trưởng cao hơn rất nhiều. Đồng thời khu vực có vốn FDI luôn được xem là nguồn lực quan trọng cho sự phát triển nền kinh tế Việt Nam.

Cảnh báo về sự phụ thuộc kinh tế vào FDI

Theo chia sử của ông Vũ Hồng Thanh, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội nhận định rằng, sự phát triển của nền kinh tế hiện nay của nước ta vẫn quá phụ thuộc vào ngoại lực, và chủ yếu tập trung tại một số tập đoàn đa quốc gia lớn trên thế giới vì vậy sẽ sớm muộn sẽ xuất hiện những bất ổn, không bảo đảm về tính bền vững.

Ông Thanh cũng thừa nhận, mặc dù các doanh nghiệp FDI được có hưởng nhiều ưu đãi, nhưng hầu như nền kinh tế trong nước hiện nay lại không khai thác được những lợi thế của những doanh nghiệp này. Đặc biệt, Việt Nam chưa có giải pháp căn cơ để cho các doanh nghiệp trong nước tận dụng các cơ hội thuận lợi từ khối doanh nghiệp nước ngoài này để giúp thức đẩy tăng trưởng cho chính nền kinh tế Việt Nam với tốc độ cao hơn.

Lời cảnh báo nóng

Đây không phải là lần đầu tiên mà vấn đề về hoạt động kinh doanh của các công ty 100% vốn nước ngoài tại Việt Nam được nhắc đến. Nhiều chuyên gia tư vấn đầu tư đã cảnh báo rằng, khi tăng trưởng mà quá phụ thuộc nhiều vào khối doanh nghiệp FDI sẽ khiến cho nền kinh tế của đất nước mất đi sự tự chủ và nội lực ngày càng trở nên yếu thế.

Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan đã bày tỏ lo lắng của mình khi mà các doanh nghiệp nước ngoài lại được nhận nhiều ưu đãi về đất đai, thuế hay vốn trong khi đó thì các doanh nghiệp trong nước lại phải chịu quá nhiều thiệt thòi.

Chúng ta cần phải rút bớt những ưu đãi quá mức đối với các đầu tư nước ngoài, nhằm tạo một sân chơi cạnh tranh bình đẳng cho các doanh nghiệp trong nước, đồng thời tiến hành xử lý nghiêm những hành vi xấu của một số doanh nghiệp nước ngoài như việc thực hiện chuyển giá để trốn thuế.

Một nền kinh tế muốn phát triển mạnh và bền vững đều được thì đầu tiên phải dựa vào nội lực nên chúng ta muốn thoát khỏi khó khăn và phát triển trong tương lai thì phải dựa trên nguồn nội lực phải mạnh chứ không thể nào dựa vào nguồn lực bên ngoài.

Việt Nam vẫn đang dựa quá nhiều vào các doanh nghiệp FDI để có con số tăng trưởng GDP, xuất khẩu đẹp chỉ mang tính nhất thời và ngắn hạn.

Bà Lan đưa ra cảnh báo, khi nhà nước không còn cung cấp và duy trì được các ưu đãi cho doanh nghiệp FDI nữa, họ sẽ tự động rút lui khỏi thị trường và chuyển sang đầut ư vào những mảnh đất mới màu mỡ hơn. Khi ấy Việt Nam sẽ càng khó khăn hơn nữa. Sự việc này đã từng xảy ra ở Thái Lan những năm 1997.

Trong khi đó, PGS.TS Nguyễn Văn Ngãi, Trưởng khoa Kinh tế, trường ĐH Nông – Lâm TP.HCM lại có nhận định, khả năng hàng loạt doanh nghiệp Việt sẽ bị phá sản khi các nhà đầu tư Hàn-Nhật-Mỹ tham gia vào thị trường Việt Nam.

Theo ông Ngãi, khi doanh nghiệp nước ngoài thwucj hiện đầu tư vào Việt Nam, tất cả các hàng hóa trên đất nước Việt Nam sẽ góp phần tăng GDP của Việt Nam. Nhưng GNP (Tổng sản phẩm quốc dân) lại không thuộc về Việt Nam mà thuộc về Mỹ, Hàn Quốc hoặc Nhật Bản.

Nếu mà các doanh nghiệp Việt tiến hành viwwcj đương đầu, cạnh tranh với sản phẩm cuối cùng của họ thì tôi e rằng sẽ gặp vô vàn khó khăn. Khả năng cao là hàng loạt các doanh nghiệp Việt sẽ bị phá sản vì các doanh nghiệp nước ngoài khi đầu tư vào Việt Nam họ làm ăn rất bài bản, công nghệ rất cao, năng suất lao động rất tốt, hiệu quả sản xuất cao sẽ bóp chết các doanh nghiệp Việt.